تمرین مدیریت مالی در ITIL
شوربختانه با رشد کسبوکارها بر پایهی فناوری اطلاعات، هزینهی خرید، تجهیز و پشتیبانی و نگهداری، زیرساختهای آن به شکل وحشتناکی بالا میرود اگر مدیریت مالی هم نداشته باشیم یعنی فقط پول خرج کردن بیحسابوکتاب! از سویی مدیران ارشد که چندان به مسائل حیاتی در فناوری اطلاعات آشنایی ندارند باهدف فشار برای کاهش هزینه و بودجه فناوری اطلاعات، سبب از بین رفتن امنیت، عدم بهبود مستمر و ارتقای سرویس و همچنین کاهش نرخ در دسترسپذیری خدمات میشوند که این خود یعنی فاجعه!
مدیریت مالی به معنای پول خرج نکردن و به معنای رقمتراشی نیست. مدیریت مالی یعنی، هزینه کردن درجایی که لازم است و جلوگیری از هزینه کردن درجایی که ضرورت ندارد! و در فناوری اطلاعات یعنی بالاترین سطح ارائه خدمات با هزینهی کمتر!
شاید فکر کنید که خُب بالاترین سطح ارائهی خدمت، هزینهی بالاتری هم میپذیرید اما اینگونه نیست با استفاده از مدلی که شرح دادهشده، میشود خدمات عالیی را عرضه کرد بدون زیر بار هزینهی سنگین رفتن.
بگذارید مثالی بزنم: باگذشت سالها هنوز هم مدیران ارشد و حتی خود مدیران فناوری اطلاعات، یک تجهیز سختافزاری گرانقیمت را خیلی سریعتر و راحتتر میخرند چون قابللمس است و بُعد فیزیکی آن را میبینند، ازاینرو هزینه کرد برای خرید آن را قابل توجیه میدانند درحالیکه این موضوع در خصوص نرمافزار برعکس است. یعنی برای خرید نرمافزار هزار بار به زمین و زمان چنگ میاندازد تا نخرند و یا ارزانترین و ناکارآمدترینش را خریداری کنند زیرا هزینه کرد برای مصارف نرمافزاری را بیهوده میدانند! یکی نیست به آنان بگوید سرور n میلیونی برای نگهداری و اجرای چه چیزی خریدی!؟ نرمافزار یا هوا!؟ یا فلان تجهیز امنیتی چندمیلیاردی را خریدی که از چه چیزی محافظت کنی؟ آدم عاقل، گاوصندوق نمیخرد که توی آن هیچی نگذارد!
×××
تناسب بین خرید تجهیز سختافزاری و سرویس نرمافزاری یک امر حیاتی در مدیریت مالی است. رعایت این توازن و تناسب باعث میشود سختافزاری نخرید که شکل دکوری باشد و یا نرمافزاری نخرید که حداکثر یک فرمش را اجرا کنید. توازن خرید نرمافزار و سختافزار کلید حل مدیریت هزینه است.
هر چیز لمسشدنی، همهچیز را به شما نمیدهد.
امان از مدیرانی که گاه یک تریلی را از سوراخِ سوزن رد میکنند و گاهی از درِ دروازه نه.
مدیریت مالی در خدمات فناوری اطلاعات یا ITFM به بخشی از مرحله استراتژی خدمات چارچوب ITIL اشاره دارد. هدف اصلی از مدیریت مالی، ارزشگذاری خدمات یا تعریف ارزش خدمات ارائهشده به مشتریان با در نظر گرفتن تمام هزینهها است. در فرآیند مدیریت مالی، حسابداری، بودجهبندی و شارژ اینها همگی به یک هدف نهایی منتهی میشوند: بازیابی هزینهها و ایجاد سود برای سازمانهای خدمات فناوری اطلاعات.
در مرحله استراتژی خدمات علاوه بر مدیریت مالی چهار فرآیند دیگر نیز هست که شامل موارد زیر میشود:
- مدیریت سبد خدمات
- مدیریت تقاضا
- مدیریت روابط تجاری
- مدیریت استراتژی برای خدمات فناوری اطلاعات
با توجه به رشد ۳ درصدی هزینههای جهانی فناوری اطلاعات تا سال ۲۰۲۱ و بیش از ۳٫۵ تریلیون دلار، هیچ زمانی از این بهتر برای اجرای مدیریت مالی ITIL وجود ندارد. مزایایی که با اجرای چارچوب ITIL برای مدیریت مالی به دست میآید عبارتاند از:
- ایجاد فهرستی جامع از کلیه سختافزارها، نرمافزارها و داراییها. یا CMDB
- ایجاد درک قویتر از اینکه سازمان برای عملکرد به کدام دارایی نیاز دارد.
- بهبود بهرهوری.
- کاهش هزینه ارائه خدمات
در طول فرآیند مدیریت مالی، رهبران کسبوکار بر روی مدلی کارکردهاند که بهاختصار به "ABCs" اشاره میکند و از کلمات زیر حاصلشده که البته به ترتیب نیست:
- Accounting: حسابداری
- Cost-benefit analysis : تحلیل مزایای هزینه و Classification: و طبقهبندی
- Budgeting: بودجهبندی
مواردی که به C-ها معروف است همگی تشکیل عبارت ABCs را میدهند. با این هدف که مدیریت مالی در فناوری اطلاعات باید روی چیزی تمرکز کند که بالاترین سطح ارائه خدمات با کمترین هزینه را به دنبال داشته باشد پس هدف از مدیریت مالی یعنی اینکه تکرار میکنم: بالاترین سطح ارائه خدمات با هزینهی کمتر!
Accounting: حسابداری
در این زمینه، حسابداری تعیین هزینه ارائه خدمات را باهدف نهایی بهبود کارایی بخش فناوری اطلاعات انجام میدهد. در طول فرآیند حسابداری فناوری اطلاعات، هزینه، سود، کلاس و ثبت به هر سرویس اختصاص مییابد، که تشخیص اینکه کدام خدمات سودآورترین، کمترین ریسک و بیشترین سود را برای مشتریان دارند آسان میکند.
سه دسته اصلی وجود دارد که حسابداری فناوری اطلاعات در آنها کار میکند:
ادامه مطلب در صفحه بعد...
